KİMYASALLARIN KAYDI, DEĞERLENDİRİLMESİ, İZNİ VE KISITLANMASI HAKKINDA YÖNETMELİK


Mustafa Bağan
TKSD

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yürütülen, REACH Tüzüğü’nün uyumlaştırılması kapsamında Kimyasalların Kaydı, Değerlendirilmesi, İzni ve Kısıtlanması (KKDİK) Hakkındaki Yönetmelik, 23 Haziran 2017 tarih ve 30105 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayımlandı. Uzun zamandır yayımlanması beklenen yönetmelik, 66. maddede geçiş süresi tanınan uygulamaları haricinde, 6 ay sonra yani 23 Aralık 2017’de yürürlüğe girecek.
REACH Tüzüğü ile Avrupa pazarındaki ürünlere yönelik getirilmiş olan kayıt, değerlendirme, izin, bildirim, kısıtlamalar gibi yükümlülükler, KKDİK Yönetmeliği ile Türkiye pazarındaki ürünler için de uygulanacak. Bu yükümlülükler arasında sanayiciler için en önemlileri şöyle özetlenebilir:
1. Kayıt: 31/12/2023 tarihinden önce yıllık miktarı 1 ton veya daha fazla kendi halinde veya karışım içinde imal edilen veya ithal edilen kapsam içindeki tüm maddelerin 31/12/2017- 31/12/2023 tarihleri arasında kayıt altına alınması gerekiyor. Kayıt işlemi, Türkiye pazarına sunulan kayda tabi hammaddeler için belirli bilgileri (test verileri v.s) içeren bir kayıt dosyasının Bakanlığa sunulması ile gerçekleştiriliyor. Kayıt süreci, 31 Aralık 2020’ye kadar sürecek ön-MBDF döneminin ardından başlayacak ve tonaj ne olursa olsun 31 Aralık 2023’te tamamlanacak.
2. Eşyalarla ilgili yükümlülükler: Eşya içindeki hammaddeler için AB REACH Tüzüğü’ndeki gibi bazı hammaddeler için bildirim, salınımı tasarlanan hammaddeler için de yine 1 ton/yıl üzerinde kayıt yükümlülüğü olacak. Ayrıca eşya tedarikçileri, belirli maddeleri eşya içinde kullanmaları durumunda bu maddelere ilişkin bilgileri tedarik zincirinde iletmekle yükümlü olacaklar. (Md.29)
3. Kısıtlamalar:Günümüzde yürürlükte olan 26/12/2008 tarihli ve 27092 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Zararlı Madde ve Karışımların Kısıtlanması ve Yasaklanması Hakkında Yönetmelik, bazı REACH kısıtlamalarını iç mevzuata da aktarmıştı. KKDİK Yönetmeliğinin yürürlüğe girmesiyle kısıtlamalar listesi 66 satıra çıkıyor. Bazı satırlar (girdiler), belirlenen geçiş süreleri sonunda yürürlüğe girerken özel tarih belirlenmeyenler Yönetmelik yürürlüğe girdiği tarihte uygulanmaya başlanacak. Kısıtlamalar, bazı kimyasal maddelerin pazarda kullanılması ve/veya pazara sürülmesini kısıtlar veya tamamıyla yasaklar.
4. İzin: Belirli kriterleri taşıyan zararlı maddeler Yönetmeliğin Ek -14’üne alındığı takdirde izne tabi olacak (Yedinci Kısım). Ek-14’e eklenmeye aday maddeler REACH Tüzüğüne uyum gözetilerek Bakanlıkça belirlenecek ve web sitesinde yayımlanacak. Ek-14’deki maddeler, imalatçı, ithalatçı ya da alt-kullanıcılar tarafından belirtilen süre içinde izin almaksızın piyasaya arz edilemeyecek veya kullanılamayacak.
5. Kimyasal Güvenlik Uzmanı: REACH’ten farklı olarak KKDİK gereği, kimyasal güvenlik raporunda Ek-18’de nitelikleri belirtilen Kimyasal Güvenlik uzmanının imzası olması gerekiyor. Bu uygulamanın Avrupa’daki REACH uygulamasında yaşanan sıkıntılar nedeniyle getirildiği belirtiliyor.
KKDİK Uygulamaları yürürlüğe girme tarihleri (Madde 66):
KKDİK yürürlüğe girdiği tarihte yürürlükten kaldırılan yönetmelikler:
a. 26/12/2008 tarihli ve 27092 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kimyasalların Envanteri ve Kontrolü Hakkında Yönetmelik,
b. 26/12/2008 tarihli ve 27092 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Zararlı Madde ve Karışımların Kısıtlanması ve Yasaklanması Hakkında Yönetmelik.
c. 13/12/2014 tarihli ve 29204 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Zararlı Maddeler ve Karışımlara İlişkin Güvenlik Bilgi Formları Hakkında Yönetmelik,
d. (GBF’ler, 31/12/2023 tarihine kadar bu yönetmelik hükümlerine göre düzenlenebilecek. İsteyenler 23/12/2017’den itibaren KKDİK Yönetmeliği çerçevesinde belirlenen hükümlere göre de hazırlayabilecek. Geçici Md.2)
Ücretler:
• Bakanlığın internet sayfasında her yıl yayımlanan, döner sermaye işletmesinde uygulanacak birim fiyat listesinde belirtilecek.
• 1-10 ton arası maddeler için kayıt harcı alınmayacak.
• KKDİK Yönetmeliği kapsamında KOBİ’lerin tonaj bandı ve ölçeğine göre değişen ayrı ve ortak kayıtlar için ÇŞB’ye ödeyeceği ücretlerde indirim yapılacak.

Kimyasalların Kaydı, Değerlendirilmesi, İzni ve Kısıtlanması Hakkında Yönetmelik Ekleri

Ek-1 – MADDELERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KİMYASAL GÜVENLİK RAPORLARININ HAZIRLANMASI İÇİN GENEL HÜKÜMLER
Ek-2 – GÜVENLİK BİLGİ FORMLARININ HAZIRLANMASI İÇİN GEREKLİLİKLER
Ek-3 – 1 VE 10 TON ARASINDA MİKTARLARDA KAYIT ETTİRİLEN MADDELER İÇİN KRİTERLER
Ek-4 – MADDE 2(5)(a) UYARINCA KAYIT YÜKÜMLÜLÜĞÜNDEN MUAF MADDELER
Ek-5 – MADDE 2(5)(b) UYARINCA KAYIT YÜKÜMLÜLÜĞÜNDEN MUAFİYETLER
Ek-6 – 11 İNCİ MADDEDE ATIFTA BULUNULAN BİLGİ GEREKLİLİKLERİ
Ek-7 – BİR TON VEYA DAHA FAZLA MİKTARLARDA İMAL EDİLEN YA DA İTHAL EDİLEN MADDELER İÇİN STANDART BİLGİ GEREKLİLİKLERİ
Ek-8 – 10 TON VEYA DAHA FAZLA MİKTARLARDA İMAL EDİLEN VEYA İTHAL EDİLEN MADDELER İÇİN STANDART BİLGİ GEREKLİLİKLERİ
Ek-9 – 100 TON VEYA DAHA FAZLA MİKTARLARDA İMAL EDİLEN YA DA İTHAL EDİLEN MADDELER İÇİN STANDART BİLGİ GEREKLERİ
Ek-10 – 1000 TON VEYA DAHA FAZLA MİKTARDA İMAL EDİLEN VEYA İTHAL EDİLEN MADDELER İÇİN STANDART BİLGİ GEREKLERİ
Ek-11 – EK-7 İLA EK-10’DA YER ALAN STANDART TEST REJİMLERİNİN UYARLANMASINA İLİŞKİN GENEL KURALLAR
Ek-12 – ALT KULLANICILARIN MADDELERİ DEĞERLENDİRMELERİ VE KİMYASAL GÜVENLİK RAPORLARI HAZIRLAMALARI İLE İLGİLİ GENEL HÜKÜMLER
Ek-13 – KALICI, BİYOBİRİKİMLİ VE TOKSİK MADDELER İLE ÇOK KALICI VE ÇOK BİYOBİRİKİMLİ MADDELERİN BELİRLENMESİ İÇİN KRİTERLER
Ek-14 – İZNE TABİ MADDELER LİSTESİ
Ek-15 – DOSYALAR
Ek-16 – SOSYO-EKONOMİK ANALİZ
Ek-17 – BELİRLİ ZARARLI MADDELERİN, KARIŞIMLARIN VE EŞYALARIN İMALATI, PİYASAYA ARZI VE KULLANIMI HAKKINDA KISITLAMALAR
Ek-18 – KİMYASAL DEĞERLENDİRME UZMANI YETERLİLİK BELGESİ ALMA KOŞULLARI
Not : http://reach.immib.org.tr/tr-tr/’den alıntılanmıştır.- Ağustos 2017